Ścinawa: atrakcje na jeden dzień nad Odrą, od Rynku z wieżą ratuszową do portu z własnym statkiem

Na środku ścinawskiego Rynku stoi wieża z zegarem, jedyna część dawnego ratusza, która przetrwała. Od niej zaczyna się plan na jeden dzień w mieście, które w 2025 roku liczyło według GUS 5 179 mieszkańców: Rynek, gotycki kościół, resztki murów, dworzec z wieżą ciśnień, a po południu nabrzeże Odry z nowym portem i dwoma mostami. Dalej, na Ścinawskie Bagna albo w stronę Prochowic, prowadzą ścieżka przyrodnicza i ścieżka rowerowa.

Przyjedź pociągiem albo drogą 36

Ścinawa ma stację na linii z Wrocławia do Głogowa. Koleje Dolnośląskie prowadzą przez nią linie D2 i D20 na trasie Wrocław - Ścinawa - Głogów - Nowa Sól - Zielona Góra, z bezpośrednimi połączeniami do Wrocławia Głównego, Głogowa i Zielonej Góry Głównej (rozkład na 1 października 2026; godziny trzeba sprawdzić przed wyjazdem).

Samochodem: przez miasto przechodzi droga krajowa nr 36 z Lubina w stronę Rawicza i przekracza Odrę zabytkowym mostem drogowym. Krzyżują się tu też drogi wojewódzkie 292, 340 i 372, ta ostatnia do Prochowic.

Zacznij od Rynku i wieży ratuszowej

Na środku Rynku stoi wieża dawnego ratusza, Rynek 17: kwadratowa u dołu, ośmioboczna wyżej, dziś z zegarem. Z samego ratusza nie zostało nic poza nią, a jej dolna część pamięta średniowiecze; całą historię, od zgody z 1348 roku po odbudowę w 1974, opisujemy w tekście o wieży ratuszowej w Ścinawie. Rynek po przebudowie ma deptak, ławki i podświetlaną fontannę.

W wykazie zabytków miasta są też kamienice z przełomu XIX i XX wieku przy ulicy Szerokiej 14 i 26 oraz przy Jana Pawła II 8 i 17. Wikipedia zaznacza, że wojnę przetrwał tylko niewielki fragment starówki, więc te domy należą do nielicznych starszych.

Wejdź do kościoła Podwyższenia Krzyża

Ceglana gotycka hala z drugiej połowy XV wieku, z datą 1491 na zworniku prezbiterium i hełmem wieży odtworzonym w 1974 roku. W środku dwa całopostaciowe nagrobki kobiet z 1595 i 1605 roku i XIX-wieczny ołtarz z obrazem drogi do Emaus. Szczegóły w osobnym tekście o kościele w Ścinawie.

Odszukaj resztki murów i stary dworzec

Z murów miejskich z XIV i XV wieku został niewielki fragment w zachodniej części miasta, ze śladami fosy. Bram, Odrzańskiej i Głogowskiej, już nie ma.

Dworzec to cały zespół z drugiej połowy XIX wieku: budynek stacji, wieża ciśnień z 1874 roku, rampy, magazyny, nastawnia i budka dróżnika. Gminny BIP wylicza go wśród zabytków miasta, obok mostów na Odrze.

Przy ulicy Młynarskiej jest cmentarz żydowski z połowy XIX wieku. Autor "Ziemi Lubińskiej" Henryk Rusewicz nazywa go jedynym zachowanym kirkutem w powiecie lubińskim.

Zejdź nad Odrę

Port przy ulicy Rybnej, otwarty w obecnej postaci w 2024 roku, ma bulwar, pomosty i miejski statek pasażerski; opisujemy go we wpisie o porcie w Ścinawie. Z nabrzeża widać stalową kratownicę mostu drogowego z lat 1900-1903, a dalej most kolejowy; dzieje mostu drogowego opisuje kalendarium mostu w Ścinawie.

Kto ma więcej czasu, idzie ścieżką przyrodniczą "Ścinawskie bagna" do ujścia Zimnicy, opisaną razem z rezerwatem Łęg Korea we wpisie o gminie. Rowerzyści mają asfaltową ścieżkę szerokości 3 metrów poprowadzoną dawną linią kolejową w stronę Prochowic, część trasy BlueVelo.

Na drugi dzień

Wsie wokół miasta, z renesansową ruiną pałacu w Dziewinie i kościołem z darami Sobieskiego w Dziesławiu, zbiera wpis o gminie Ścinawa. Dlaczego starówka jest tak mała i co miasto przeszło pod niemiecką nazwą, opowiada historia Steinau an der Oder. Daty lokacji Ścinawy na tle innych miast regionu są we wpisie o tym, ile lat mają miasta Zagłębia Miedziowego.