Kiedy jest Barbórka? 4 grudnia, ale w Zagłębiu Miedziowym górnicy świętują już od piątku przed tą datą

Barbórka, czyli dzień świętej Barbary, patronki górników, przypada co roku 4 grudnia, a w 2026 roku wypada w piątek. Nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy. W Zagłębiu Miedziowym obchody trwają dłużej: w latach 2022-2025 KGHM urządzał akademię, pochód Lisa Majora i skok przez skórę w piątek przed tą datą, a 4 grudnia o 6:00 orkiestry górnicze grają pobudki w Lubinie, Polkowicach i Głogowie.

Barbórka to święto górników obchodzone 4 grudnia, w dzień wspomnienia świętej Barbary, ich patronki. Według Wikipedii w tradycji górniczej zaczyna się poranną mszą w kościele albo w cechowni przy figurze świętej, a potem przychodzą przemarsz orkiestry, akademie i górnicze biesiady. W Zagłębiu Miedziowym największe obchody urządza KGHM, a każdy oddział spółki świętuje dodatkowo po swojemu. Jak wygląda ten czas od strony pracownika kopalni, opisujemy przy święcie górników w KGHM.

Rano 4 grudnia, od pobudki do kwiatów pod pomnikiem

W 2025 roku dzień świętej Barbary wypadł w czwartek i według programu KGHM wyglądał tak:

1. 6:00 - pobudki górnicze w Lubinie, Polkowicach i Głogowie.
2. 8:30 - Święta Boska Liturgia w intencji górników w parafii prawosławnej Świętej Trójcy w Lubinie, ul. 1 Maja 13B.
3. 9:00 - msza w intencji górników i ich rodzin w Sanktuarium św. Maksymiliana Marii Kolbego w Lubinie.
4. 13:00 - delegacje KGHM składają kwiaty pod pomnikiem Jana Wyżykowskiego w Lubinie, geologa, który odkrył złoże miedzi.

Ten sam układ, z mszą o 9:00 w lubińskim sanktuarium i kwiatami o 13:00, stał w programach z lat 2022-2024. Orkiestry wstają dużo wcześniej niż o szóstej. Członkini orkiestry kopalni Rudna mówiła w Polkowicach w 2024 roku: "Wstajemy o 4 nad ranem, ponieważ zaczynamy Barbórkę od pobudki górniczej". Tego samego dnia w Polkowicach orkiestra zagrała hymn górniczy, a delegacje złożyły wieńce przed pomnikiem Górnikom Polskiej Miedzi. Kim jest patronka dnia, opisuje wpis o świętej Barbarze, a o tym, kto gra pobudki, piszemy przy orkiestrach górniczych KGHM.

Piątek przed Barbórką: akademia, pochód, skok przez skórę

Najbardziej widowiskowa część święta odbywa się kilka dni wcześniej. W 2025 roku KGHM zaprosił do Głogowa na piątek 28 listopada. O 13:30 w Miejskim Ośrodku Kultury przy placu Konstytucji 3 Maja zaczęła się akademia barbórkowa z wręczeniem odznaczeń i honorowych szpad górniczych. Grała Orkiestra Dęta Zakładów Górniczych Polkowice-Sieroszowice, która obchodziła wtedy 55-lecie. O 15:30 z MOK wyruszył pochód Lisa Majora w stronę Rynku, gdzie młodzi górnicy przeszli skok przez skórę.

Wieczorem panowie poszli na centralną karczmę piwną, a panie na babski comber. Karczma odbyła się w hali widowiskowo-sportowej przy ulicy Wita Stwosza 1 w Głogowie, od 17:00 do 20:00. Kto prowadzi karczmę i co robi Lis Major, opisujemy przy górniczej karczmie piwnej. Galowy strój z pochodu, z czakiem i pióropuszem, rozpisuje tekst o tym, jak wygląda mundur górniczy.

Gdzie była akademia KGHM w ostatnich latach

Akademia nie ma stałego miasta. Z komunikatów KGHM i relacji prasowych wynika taka lista:

1. 2015 - Głogów, Miejski Ośrodek Kultury, 3 grudnia. Gość Niedzielny pisał wtedy, że centralne obchody odbyły się w Głogowie po raz pierwszy, a wcześniej zwykle w Lubinie.
2. 2022 - Lubin, Centrum Kultury Muza, piątek 2 grudnia o 14:00, pierwsza akademia w tradycyjnej formie po przerwie pandemicznej. Karczmę urządzono w hali RCS w Lubinie, comber w hali w Głogowie.
3. 2023 - Lubin, Centrum Kultury Muza, piątek 1 grudnia o 13:30. Karczma znów w hali RCS, comber w Zakładach Górniczych Rudna.
4. 2024 - Lubin, Centrum Kultury Muza, piątek 29 listopada o 13:30, z pochodem po akademii na lubiński Rynek (komunikaty KGHM podają 15:30 po polsku i 15:00 po angielsku). Tego roku Zakłady Górnicze Rudna obchodziły 50-lecie.
5. 2025 - Głogów, Miejski Ośrodek Kultury, piątek 28 listopada o 13:30.

Kolejności miast żaden komunikat nie zapowiada, więc nie da się z góry powiedzieć, gdzie będzie akademia w 2026 roku.

Barbórka 2026: co już wiadomo

Dzień świętej Barbary w 2026 roku wypada w piątek 4 grudnia. Programu KGHM na 10 października jeszcze nie było. W ostatnich czterech latach spółka ogłaszała go od 5 do 21 listopada, więc pierwsze konkrety pojawią się najpewniej w listopadzie. Wtedy dopiszemy je tutaj i w kalendarzu wydarzeń. Tradycyjne formuły do kartki, od Szczęść Boże po górnicze przysłowia, zebraliśmy w tekście życzenia na Barbórkę.

Sportową zapowiedzią grudniowego święta jest w Lubinie Bieg Barbórkowy, którego czterdziesta edycja przypada w 2026 roku na 18 października.